11 қазан күні Қазақстан бойынша Yandex Go цифрлық платформасының жұмысында сандық ақаулар тіркеліп, тұрғындар такси шақыру мен тағам дайындау, азық-түлік жеткізу қызметтерін пайдалана алмай қалды, деп хабарлайды Alash.kz.
Сервис иелері іркілістің нақты канша уақытқа созылғанын және оның салдарынан келген қаржылық шығын көлемін ресми түрде жариялаған жоқ. Десе де, Protenge сарапшылары бұған дейінгі статистикалық мәліметтерге сүйене отырып, жүйенің бір сағаттық тоқтауы серіктестердің кірісіне қаншалықты әсер ететінін шамамен есептеп шығарды.
2025 жылдың алғашқы он айында отандық таксопарктер мен жеке жүргізушілер платформа арқылы 521,8 млрд теңге табыс тапқан. Бұл соманы осы аралықтағы 304 күн мен тәулік сағаттарына бөлгенде, жүйедегі әрбір күнтізбелік сағатқа шамамен 71,5 млн теңге түсім келеді. Әрине, бұл цифр тура шығын көлемін білдірмейді, өйткені нақты қаржы ағыны апта күніне, сұраныс деңгейіне, тапсырыс саны мен уақытқа тікелей тәуелді. Оның үстіне, бұл есепке жеткізу сервистерінің (еда/продукты) айналымы кіргізілмеген.
Платформаның ішкі нарықтағы салмағы да өте жоғары. «Яндекс Таксидің» елдегі жетекшісі Руслан Саитовтың 2026 жылдың тамызында хабарлауынша, бұл сервисті жылына 8,5 миллионға жуық отандық тұрғын тұтынады, ал 320 мыңнан астам драйвер платформа арқылы өз кірістерін заңдастырған.
Ақау қашан басталды және инфрақұрылым неге сыртқа тәуелді?
Қызмет көрсетудегі іркілістер 11 қазанның таңында байқалды. Сол күні кешке қарай, шамамен сағат 21:40-та такси бөлімі қайта іске қосылғанымен, жеткізу қызметтері белгілі бір шектеулермен жұмыс істеді. Компания өкілдері орындалмай қалған тапсырыстар мен келтірілген зиян мөлшерін әлі ашып айтқан жоқ.
Оқиғадан кейін ҚР Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігі отандық қолданушылардың жеке деректерін сақтайтын серверлер Қазақстан аумағында орналасқанын және қалыпты режимде жұмыс істеп тұрғанын хабарлады. Дегенмен, сервистің толық дербестігі жоқ: жүйенің жекелеген маңызды компоненттері шетелдегі инфрақұрылымға байланған. Сондықтан сыртқы желілердегі мәселелер елдегі платформаның қолжетімділігіне тікелей әсер етіп отыр.
Бұған қоса, 8–11 қазан аралығында Ресейдегі «Яндекс» нысандарына жасалған дрон шабуылдары туралы хабарламалар да талқылауға арқау болды. Алайда бұл шабуылдарды Қазақстандағы ақаудың басты себебі деп кесіп айтуға әлі ерте, өйткені компания техникалық себептер мен нақты шығынды әлі толық жариялаған жоқ.