Tiri bolsam, qazaqqa qyzmet etpeı qoımaımyn!

Álıhan Bókeıhan

"Reseı múddesin qorǵaý úshin jasap otyr". "Parasattyqtardyń" kózdegeni ne?

19 sáýir 2024 359

DALA INSIDE telegram arnasy "Parasat" operasıasy týraly jazdy. "Reseı TES-ti rettegennen keıin Teńiz munaıyna aýyz salady" deıdi arna derekkózi. 

Insaıder "Qazaqstandy tolyq óz orbıtasynda qaldyrý úshin Reseıge qazaq munaıyna ıelik etý qajet. FSB jabyq dokladtarynda "Shevron men Totaldyń Qazaqstanǵa kelýi Reseı lobbıiniń salǵyrttyǵy" dep baǵalanǵan. Endi aldaǵy 2-3 jylda Reseı ózi qarjylandyratyn aqparattyq agentter arqyly Qazaqstandaǵy amerıkandyqtarǵa qarsy qaralaý kampanıasyn júrgizbek.

Batys oblystarda "Mas amerıkandyq Atyraýda qazaq qyzyn zorlady", "AQSH Qazaqstandy "geılerge tıispe" dep qysymǵa alyp jatyr" degen turmystyq senarıler oılastyrylatyn bolady. Derekkóz sózinshe, halyq bir shýlaǵannan keıin, qoǵamdyq qozǵalys qurylyp, ol "Shevronnyń ketýin" talap etip, sherýler uıymdastyrý josparlanǵan.



Dala Insaıdtyń jazýynsha, operasıanyń alǵashqy kezeńinde «Parasat» kásipkerler alánsynyń úılestirý keńesi lobıstik qadam jasady. Olar Prezıdentke Reseıdiń batysta buǵattalyp jatqan aktıvteri esebinen Shevron, basqa da batys ınvestorlarynyń Teńiz, Qashaǵan jáne Qarashyǵanaq ken oryndaryndaǵy úlesin satyp alýdy usynyp otyr. Sonda munaı salasyna qazirgi batys kompanıalarynyń ornyna Reseı kelsin degen ustanym aıtyldy. Onymen birge, Qazaqstan Reseı aqshasyn buǵattan shyǵara alsa, Rosatom bizge AES salyp bere alady degen ıdeıa kóterip otyr.

"Parasat" kásipkerler alánsyn daýly kásipker Oleg Pak basqarsa, onyń úılestirý keńesiniń tóraǵasy - Májilis depýtaty Ermurat Bapı. Al munaıǵa qatysty bastama reseıshil sarapshy Oljas Baıdildınov tarapynan kóterilgen. Onyń esebinshe, qazirgi kontrakttar el búdjeti úshin múlde tıimsiz.

"Kez-kelgen ýtopıalyq usynys belgili bir dárejede oı tastaýǵa baǵyttalǵan. Ony Parasattaǵylar jaqsy biledi jáne manevrlaryn Reseı múddesin qorǵaý úshin jasap otyr", - deıdi, DALA INSIDE derekkózi.



Batys Reseıdiń 300 mıllıard dollarǵa parapar altyn-valúta rezervin buǵattady. Ony Reseı basqara almaıdy. Buǵattalǵan aqshany sheshý tipti sondaı sheshim qabyldansa da birneshe jyldarǵa sozylatyny belgili. Sondyqtan Reseı buǵattalǵan qordy Qazaqstan atyna aýdarady, sol kezde Batys aqshany sheship bizge beredi degen iske aspaıtyn bos sóz. Batys ol 300 mıllıard dollardy eshkimge bereıin dep otyrǵan joq deıdi Dala Insaıd.

Shevron kontrakty aıaqtalýǵa jaqyndap qalǵan saıyn Ortalyq Azıadaǵy teketires bási joǵarylap barady. Reseı ashyq lobbımen belsendi qımyldaı bastady. AQSH ta óz qarymta qadamyn jasaıtyny anyq. Mundaı iste olar óte sheber.

Dala Insaıd Reseı de, AQSH ta osy rette qazaqtildi depýtattardy paıdalanyp qalýǵa múddeli. Jyl aıaǵynda qaı depýtattyń qaı alpaýyttyń eteginen ustaǵany belgili bolmaq dep jazdy.

Bul maqala týraly ne oılaısyz?