Tiri bolsam, qazaqqa qyzmet etpeı qoımaımyn!

Álıhan Bókeıhan

"Óz otymen ózgeniń janyn jylytqan jan". El belgili jýrnalıs Beısen Quranbekti eske alyp jatyr

18 mamyr 2024 1049

2020 jyldyń 18 mamyrynda, tańerteń, Taldyqorǵan qalasynda belgili jýrnalıs Beısen Quranbek aýyr naýqastan qaıtys bolǵan edi. Beısen-ǵumyrdyń ónegesi, halqynyń ıgiligi, eliniń múddesi úshin atqarǵan adal qyzmeti halyq jadynan esh óshpeıdi. Biz de Beısen Quranbek jaıly estelikterdi toptap, onyń tulǵalyq bıik bolmysyn aıshyqtaıtyn jazbalardy jınaqtap otyrmyz. 

Beısen Quranbek 1971 jyly Almaty oblysynyń Kerbulaq aýdany, Qyzyljar aýylynda týdy. "Sport" gazetinde, "Rahat", "31 arna", "Habar" telearnalarynda jáne Prezıdent teleradıokesheninde qyzmet atqardy. 2007-2012 jyldary Almaty oblystyq "Jetisý" telearnasynyń bas dırektory boldy. 2014 jyldyń qazan aıynda osy qyzmetke qaıta taǵaıyndaldy.

2013-17 jyldary "Qazaqstan" telearnasynda "Aıtýǵa ońaı" áleýmettik-turmystyq tok-shoýynyń júrgizýshisi boldy. 2017 jyldyń qyrkúıek aıynan bastap "Qareket" baǵdarlamasyn júrgizgen. Ol baǵdarlamalarynda áleýmettik máseleleri sheberlikpen talqyǵa salyp, tanymal telejúrgizýshige aınaldy.

sýret: Beısen Quranbektiń qoıyndápterinen 

Jýrnalısiń ózi de bir jazbasynda halqynyń qadir-qasıetin tańbalap,eliniń peıiline alǵys aıtty: 

Bilý - bólek , túsiný - basqa.

Jyl basynan bergi ishki arpalysqa toly kúnderimde, uıqysyz túnderimde úsh nárseni tereńirek túsindim...

Birinshi,

Ustazym jıi aıtatyn "bul ómirde aqshadan da, bılikten de qudiretti dúnıe bar. Ol- nıettiń, tilektiń, batanyń kúshi" degen sózdiń ras ekenin.

Ekinshi, halqymyzdyń "basty baılyq - densaýlyq" dep bir aýyz sózben aıta salǵan danalyǵyna bas ıdim. Uıqy tynysh, tábetiń jaqsy bop, erteńgisin esh jeriń aýyrmaı oıanýdyń ózi jarty baqyt ekenin uqtym.

Úshinshiden, babalarymyz qaldyrǵan "Baılyq - qolǵa ustaǵan muz, Baqyt - basqa qonǵan qus, Bala - artta qalar iz, bul ómirdiń qyzyǵy - Siz ben Biz" degen sóziniń tutas ómirlik fılosofıa ekenin, ómirdiń máni de, sáni de syılastyqta ekenin ár kletkammen sezindim.

Meniń eshqandaı "zaslýgam" joq týǵan kúnimde aqjarma tilegin aqtarǵan barshańyzǵa myń qaıtara alǵys aıta otyryp, bir-birimizdiń tileýimizdi tilep, densaýlyqtyń qadirin bilip, bir-birimizdi shyn kóńilmen qurmetteı bileıikshi degim keledi. Bar bolyńyzdar! - dep jazdy jýrnalıs. 

Beısen Quranbektiń márt bolmysy jaıly jazýshy, qalamger Dıdahmet Áshimhanovtyń uly Dáýlet Áshimhan tómendegideı estelikpen bólisedi: 

Jyldyń basynda keıbir jaǵdaılarǵa baılanysty basym salbyrap, rýhym túsip, júnim jyǵylyp júrgen kezim edi. Adamnyń psıhologıasyn názik túsinetin Beısen aǵam alysta júrip meni sezse kerek, birde ózi zvondady:
- Dáýletjan, qalaısyń? Sen múldem joǵalyp kettiń ǵoı, maǵan kelshi, ekeýimiz bir durystap sóıleseıik, asyldyń synyǵysyn, seni jaqsy kóremin, - degeni bar ma?! Ondaı sózderdi jasyratyny joq eń et jaqyn adamdaryńnan kútpeısin, sodan nesi kerek birden kóńil-kúıim jadyrap, boıyma qan júgirip shyǵa keldi. Biraq oılap qoıamyn, ózimniń problemam týraly eshkimge eshteńke aıtpap edim, buny qalaı bildi eken dep basym qatty. Sóıtsem aǵam bárin baıqap, bárin sezip, bárine ýaıymdap júredi eken ǵoı. Sóıtip Aǵaǵa bardym, ýaqyttyń tarshylyǵyna baılanysty sher tolǵatyp sóılese almadyq, biraq Beısen aǵa maǵan:
 
- Taldyqorǵanǵa kelip qonyp qaıtshy, ekeýimiz túni boıy sóıleseıik, dedi. Men jaraıdy dedim, sonymen onyń da reti kelmedi. Áne-mine degenshe aǵam taǵy zvondady:
- Dáýletjan, saǵat 19:00-de Navoı kóshesinen joǵary osyndaı meıramhana bar, sonda kelshi, ol jerge Sankt-Peterbýrgtan Býlat Amerhanov degen jigit kelgen. Trenıń ótkizedi, bul trenıń basqa trenıńter sıaqty emes, múlde basqasha jáne saǵan kómektesedi, - dedi. Jaraıdy dep shaýyp jetip bardym. Jıyrma shaqty adam jınalǵan eken, keıin áńgime barysynda bildim Beısen aǵa ol kisi kelgisi kelmese de, tabandylyqpen shaqyrtyp alǵan eken. Men sıaqty 20 adamǵa kómekteseıin degen oıy ǵoı. Qysqasy men eki kún qatysyp, kózim ashylyp, ezilip júrgenimniń barlyǵy ózimnen ekenin túsindim. Ómirge tipti basqasha qaraıtyn boldym. Búkil problemanyń barlyǵy ózimizden jáne ózimiz sebepker ekenimizdi túsindim. Sonyń bári Beısen aǵamnyń arqasynda. Sol eki kúnde búkil ishtegi qoıyrtpaqtyń barlyǵy syrtqa byqsyp shyǵyp, sol qatysqan 20 adammen týǵan týysqandaı bop kettik. Eń qyzyǵy sonyń ishinde Beısen aǵam da bar. Óziniń tanymaldyǵyna qaramastan barlyǵymyzben birge qatysyp, óziniń ishki problemalaryn da aıtqan kezde tań qaldym. Bizde kóp belgili adamdar ishtegisin jasyryp, lom jutyp qoıǵan kisideı muzdaı bop júredi ǵoı, Beısen aǵamyz bolsa múldem basqa! Mine osyndaı aǵamnyń keı kezde aýyryp qalǵanyn estigen kezde amal joq "Osy Qudaı bar ma?" dep qoıamyn!
Árıne Qudaı bar jáne ol Beısen aǵaǵa oń kózimen qaraıdy!
 
Aqyn Erlan Júnis "Beısen bolmysy" jaıly tereńinen tolǵap, aıryqsha tebirenedi:
Janyp turǵan shyraq ispetti jaqsy adam, óz jaryǵymen kóńil qarańǵysyn sáýlelendirer, óz otymen ózgeniń janyn jylytar, qansha adamdy qanattandyrar, qýattandyrar, qareketke bastar, basyn kóterter, baǵdar kórseter, ómirdiń óz nury. Adamdardy jaqsy kórýge, adamdardan tek jaqsylyq izdeýge shaqyratyn kórkem júrek ıesi.
Belgili jýrnalıs Serik Ábikenuly Beısen Quranbek ómiriniń sońǵy kúnderinde bolǵan oqıǵalarǵa nazar aýdaryp, máńgi ómiriniń bastalǵanyn baıandady: 
 
Beısen (marqum)aýyryp jatqanda bireýler jıi-jıi jalǵan aqparat taratty. Eń áýeli bir jigit “B.Quranbek qaıtys bopty” dep eldi shý etkizdi. Jumysta otyrǵanbyz, akkaýnty arqyly jabyla izdep, álgi jigitti taýyp edik “oıbaı, keshirińizder, jalǵan aqparatqa senip qalyppyn” dep jazbasyn alyp tastady.
 
Odan birde Nurlan apanyń úıine baryp, sonda em qabyldap jatqan Beısekeńmen bir-eki saǵat áńgimelesip úıge kele jatyr edim telefon shyr etti. İnisi Sársen. “Aǵa, ras pa?” deıdi daýsy dirildep. “Ne ras pa?” Men Beısekeńmen saý bol desip kólikke otyrǵaly jarty saǵattyń shamasy shyǵar, sol aralyqta bireýler áleýmettik jelini shýlatyp jiberipti. Sársen ushaqtan túse sala áldekimder qosylǵan telefonǵa qońyraýlatyp, kóńil aıtyp úlgeripti. Ótirik, tiri, - dedim. Ýh!. Kólikti jol boıyna toqtatyp, inisine de, ýatsapqa jazyp jatqan biraz adamǵa da jalǵan aqpar ekenin túsindirýge týra keldi...
 
 Bireýler ataqty uldyń atynan haıp jasady, bireýlerge ol ketse ózine el meıiriniń bir tamshysy buıyratyndaı kórinip taǵatsyzdana kútti. Qaı ortada da osy bir jaısań ulǵa bar yqylas aýyp ketetinin kóp adam kótere almaıtyn. Sodan qaýeset qaptaıdy. Qulasa eken dep jarty jyl shuqyǵan quzǵyn-peıildi kórip júrý de, qarsy turý da qorqynyshty eken. Bul pıǵyldyń bir suraýy bolatyn shyǵar dep kúıinetinbiz.  Beısen júregi 18- mamyrdyń tańynda, osydan 4 jyl buryn toqtady. Qaýeset taratýshylar tasada qala berdi, al Beısekeńniń máńgi ómiri bastaldy. Shákirtter tulǵasyn zerttep, onyń esimin ıelengen ǵımarat ortalyqta el ıgiligine qyzmet etip tur. Jaqsydan sharapat degen sol bolar. Jatqan jeriń jaıly bolsyn, baýyrym! - dep jazdy.
 
 
 
Bul maqala týraly ne oılaısyz?