Tiri bolsam, qazaqqa qyzmet etpeı qoımaımyn!

Álıhan Bókeıhan

Sultanmahmut Toraıǵyrov: Erdiń eńbegin el bilerlik zaman bizge de bolar ma eken?

07 mamyr 2024 211

Ótken oktábr juldyzynyń 26-synda Troıskidegi «Rýssko-tatarskaıa shkoldyń» bas ýchıteli Latıfolla myrza Ǵabdýlǵazızov dúnıeden qaıtty. 29-shy oktábrde, beısenbi kúni janazasy oqylyp, asa qadir-qurmetpen jambasy jerge tıdi. Marqum es bilip erjetkennen beri qaraı tatar milletine kóp eńbek sińirgen, saqalsyz balalar bylaı tursyn, kóp saqaldy balalardyń kózin ashqan, Troısk sháhárinde ne túrli jaqsylyq isterge sebepshi bolǵan bir kisi edi.

Sonysyna qaraı ólimi de jurtqa qadirli boldy. Medreselerde dárister (sabaqtar) toqtatylyp, qaıǵysyna ortaqtasty. Rýhyna quran hatym aıttyryldy. Janazasyna jer qaıysqan kisi jıyldy. Bas adamdary qabiriniń qasynda marqumnyń qylyqtaryn sóılep, kóńil kózderinen kúıikti jastar monshaqtatyp, umytpaıtyndyqtaryna ýaǵda etti. Mine, kózderi ashylyp, kóńilderine sáýle kire bastaǵan jurt balalaryn oqytýshynyń qadirin qalaı biledi!

Munan bir juma buryn, 23 oktábrde Qostanaı ýezi, Obaǵan bolysynyń qazaǵy Jamalıddın myrza Beısenov Qazanǵa aýrýyn qarata barǵannan qaıtyp kele jatyp, úıine jete almaı, Troısk sháhárinde apat boldy. Marqum «Rýssko-kırgızskaıa shkolanyń» zavedýıýshııi edi. Qyrshyn jas (jumysy) jaqsy qazaq balalarynyń shkolǵa kirýge kóp kómegi tıgen, qazaqshylyq isinde shyn musylman bir adam bar edi. Munyń opatyn Troısk qazaqtarynyń kóbi bilmedi. Munyń óliminiń jaı qazaqtyń óliminen kóp aıyrmasy bolmady. Bul bizdiń qazaqta oqytýshynyń quny ne dárejede qymbat ekenin kórsetedi. Baıqańyz, bizdiń oqytýshymyz qalaı kómildi, bizben týysqan, qatarymyz dep júrgen tatardyń oqytýshysy qalaı?

Erdiń eńbegin el bilerlik zaman bizge de bolar ma eken? Bizdiń eńbekshilerimizge de sondaı kún týar-daǵy! Biraq qashan, qashan? Qaıda?

Sultanmahmut TORAIǴYROV,
 
"Aıqap" basqarmasyna hat maqalasynan
 
Derekkóz: Toraıǵyrov S. Úsh tomdyq shyǵarmalar jınaǵy. Úshinshi tom.- Almaty, 2005
 
Alash.kz ulttyq portaly
Bul maqala týraly ne oılaısyz?