Tiri bolsam, qazaqqa qyzmet etpeı qoımaımyn!

Álıhan Bókeıhan

Almatydaǵy ishki týrızmniń tartymdylyǵy qalaı damýda?

21 mamyr 2024 262

İshki týrızm – bul adamdardyń óz elindegi nemese jergilikti aımaǵynda,y saıahaty men demalysy. Shetelge saıahat jasaýdy kózdeıtin halyqaralyq týrızmnen aıyrmashylyǵy, ishki týrızm týrıs turatyn eldiń shekarasyndaǵy saıahatty qamtıdy. Bul kýrorttarǵa barý, kórikti jerlerge barý, qalalarǵa nemese tabıǵı saıabaqtarǵa ekskýrsıalar jáne basqa da demalys pen rekreasıalyq is-sharalardy qamtýy múmkin. İshki týrızm aımaqtardyń jáne jalpy eldiń ekonomıkasynyń damýyna yqpal etedi, óıtkeni ol týrısik ınfraqurylym men qyzmet kórsetýdiń ósýin yntalandyrady, sonymen qatar jergilikti kásipkerler men turǵyndarǵa tabys ákeledi.

Almatydaǵy ishki týrızm sońǵy jyldary aıtarlyqtaı ósim kórsetti, bul osy óńirdegi jáne jalpy el úshin týrızm ındýstrıasynyń damýy úshin yntalandyrýshy tendensıa bolyp tabylady. Málimetterge sáıkes, bul saladaǵy ishki týrızm 2023 jyly 13 paıyzǵa ósip, 1,1 mıllıon adamǵa jetken. Bul Almaty qalasynyń týrısik múmkindikterine qyzyǵýshylyqtyń artqanyn kórsetedi.

Bul ósýdiń negizgi faktorlarynyń biri týrıserge arnalǵan ınfraqurylymnyń belsendi damýy bolyp tabylady. Óńirdegi demalys pen oıyn-saýyq úshin jaǵdaıdy jaqsartý aıasynda týrısik aımaqtardy damytý, onyń ishinde taý soqpaqtary men marshrýttaryn jaqsartý jumystary júrgizildi. Sharyn jáne İle-Alataý ulttyq saıabaqtarynda týrıser úshin qolaıly jaǵdaılar jasaý, týrısik ortalyqtar men ekologıalyq vızıt ortalyqtary týrıserdi kóbirek tartýǵa jáne olardyń tabıǵatpen baılanysyn nyǵaıtýǵa yqpal etedi.

Týrıserdi tartýda ınfraqurylymdy jaqsartýmen qatar túrli is-sharalar men festıválder ótkizý de mańyzdy ról atqarady. Halyqaralyq áýe sharlary festıvali jáne «Uly dala marafony» sıaqty is-sharalar aımaqqa ártúrli elderden qatysýshylar men kórermenderdiń aıtarlyqtaı sanyn tartýda, bul týrısik aǵynnyń artýyna yqpal etedi.

Sonymen qatar, BBC Worldwide jáne TripAdvisor sıaqty tanymal medıa-platformalarmen yntymaqtastyq, sondaı-aq halyqaralyq kórmelerge qatysý arqyly aımaqtyń týrısik áleýetin halyqaralyq arenada belsendi túrde ilgeriletý Almaty oblysynyń halyqaralyq týrıser úshin kórnekiligi men tartymdylyǵyn arttyrady.

Sońynda, Almaty Region Travel mobıldi qosymshasyn ázirleý týrısik tájirıbeni jaqsartýǵa jáne olardy aımaqtyń týrısik múmkindikteri týraly aqparatpen qamtamasyz etýge taǵy bir qadam bolyp tabylady.

Jalpy, bul bastamalar men jetistikterdiń barlyǵy Almaty oblysynyń týrısik baǵyt retinde damýynda ishki týrızmniń mańyzdy ról atqaryp, kelýshiler sanynyń artýyna, jańa jumys oryndarynyń ashylýyna jáne týrısik tabystyń artýyna yqpal etetinin kórsetedi.

Qazaqstannyń eń iri megapolısi Almaty elimizdiń qarjy jáne mádenı ortalyǵy ǵana emes, sonymen qatar mańyzdy týrısik ortalyq bolyp tabylady. Bul qala óziniń baı tarıhı murasy, kóp mádenıettiligi jáne biregeı tabıǵı ornalasýy arqasynda týrızmniń ártúrli túrlerin damytýǵa áleýeti bar. Belsendi halyqaralyq ıntegrasıa men vızasyz rejımdi ornatýdyń qoldaýymen Almatyǵa sheteldik týrıser sany artyp keledi.

2023 jyldyń birinshi jartyjyldyǵyndaǵy kelýshiler sany qalaǵa keletin sheteldik týrıser sanynyń aıtarlyqtaı óskenin kórsetedi. 2018 jyldyń sáıkes kezeńimen salystyrǵanda kelýshilerdiń sany 62,8%-ǵa artty, bul Almatynyń halyqaralyq qonaqtar úshin tartymdylyǵynyń artqanyn dáleldeıdi. Olardyń kópshiligi, ıaǵnı 70%-ǵa jýyǵy Shanhaı Yntymaqtastyq Uıymyna (SHYU) múshe elderden keledi, bul aımaqtyq týrızm kontekstindegi aımaqtyń mańyzdylyǵyn kórsetedi.

Qazaqstan men Qytaı arasynda vızasyz rejımniń engizilýi, sondaı-aq Almatynyń SHYU-nyń mádenı jáne týrısik astanasy bolyp jarıalanýy sıaqty negizgi halyqaralyq oqıǵalar qalanyń nazaryn aýdarýda jáne olardyń sanyn arttyrýda mańyzdy ról atqarady. kelýshiler sany. Sonymen qatar, 2024 jyldy Qytaıda Qazaqstannyń týrızm jyly dep jarıalaý Almatynyń týrısik áleýetin halyqaralyq arenada ilgeriletýge jáne osy elden týrıserdi kóbirek tartýǵa qosymsha múmkindik beredi.

Álemniń 77 elimen tikeleı reıster men vızasyz rejımniń sany týraly aqparat qalanyń sheteldik týrıser úshin qoljetimdiliginiń joǵary deńgeıin kórsetedi. Bul Almatydaǵy halyqaralyq týrızmniń artýyna yqpal etetin mańyzdy faktor. Jalpy elimizde Almaty qalasynyń týrısik tartymdylyǵy alda bolǵandyqtan, 2023 jyly Almaty qalasynyń týrızmin damytýǵa jergilikti búdjet qorynan 2,1 mlrd qarajat bólingin. Artynsha salanyń salyq retinde búdjetke qaıtarǵan salyǵy bar. Jalpy bul Almaty qalasynyń ishki týrızmi qalanyń ekonomıkasyna da jaqsy áser etip, oń ules qosyp jatqanyn kórsetedi. Al sońǵy 5 jylda qalada týrıser men qala qonaqtaryna arnalǵan 12 qonaqúı ashylǵan. Sonymen qatar jelilik qonaqúıler de bar. Olardyń jalpy aýqymdylyǵy 1345 nómiri bar qonaqúıler ekenine dálel. Bul óte keremet nátıjelerdiń biri. Al jospar boıynsha 2027 jyly bul bólmelerdiń sany 1,5 esege ulǵaıtylyp, 17 myń bólmege jetkizý qoıylǵan.

 

Qala ákimdigi týrısik aǵynnyń turaqty ósýin jeńý úshin týrısik ınfraqurylymdy damytý boıynsha belsendi jumys istep jatqanyna sendirdi. "Biz jeti jańa qonaqúı salyp jatyrmyz jáne taǵy 15 qonaqúı josparlap otyrmyz, bul bólmeler sanyn 3,2 myńǵa deıin arttyrady 2025 jylǵa qaraı bul kórsetkishti bir jarym esege, 17 myńǵa deıin ulǵaıtý josparlanyp otyr, bul ınvestorlardy qonaq úı bıznesin damytýǵa tartady", - dep habarlady týrızm basqarmasynyń baspasóz qyzmeti.

MasterCard málimetteri boıynsha, elordadaǵy týrısik aǵyn 2024 jyldyń birinshi jartyjyldyǵynda úshten birine artady dep kútilýde. Sheteldik týrıserdiń qalaǵa degen qyzyǵýshylyǵynyń artýy avıakompanıalardyń reısterdi kóbeıtýine jáne syıymdylyǵy joǵary ushaqtardy tańdaýyna ákeldi. Mysaly, Almaty áýejaıynyń jańa termınalynyń qurylysy aǵymdaǵy jyldyń maýsym aıynda aıaqtalady, bul onyń ótkizý qabiletin jylyna 14 mln jolaýshyǵa deıin arttyrady.

Qazaqstan úkimeti óz aldyna týrızmdi damytýda órshil maqsattar qoıdy. Ol ishki týrıser sanyn 11 mln adamǵa deıin ulǵaıtýdy jáne 4 mln sheteldik týrıserdi tartýdy josparlap otyr. Sondaı-aq, maqsat salada 800 myń jumys ornyn qurý jáne Dúnıejúzilik ekonomıkalyq forým reıtıńine sáıkes týrızmdi damytý boıynsha álemniń top-50 eline kirý bolyp tabylady.

Sonymen qatar, Tav Airports Holding basshysy Serkan Kaptan Almaty áýejaıynyń jańa halyqaralyq termınaly maýsym aıynda óz jumysyn bastaıtynyn, bul málimdelgen merzimnen eki aı buryn ekenin aıtty. Jalpy, Almatyda týrızm salasyn damytý ınvestısıa aǵynynyń artýyna, ekonomıkanyń damýyna jáne Qazaqstannyń tartymdy týrısik baǵyt retindegi halyqaralyq ımıjin nyǵaıtýǵa yqpal etetin strategıalyq mańyzdy mindet bolyp tabylady.

Bul maqala týraly ne oılaısyz?